De bruidegom van Venetië

Voor Kunstuur mocht ik naar de Biënnale van Venetië om een programma te maken over kunstenaar herman de vries, die dit jaar Nederland vertegenwoordigd op
s’ werelds grootste kunstmanifestatie. Een korte impressie.

Aangekomen op Aeroporto di Venezia werd er door de crew gelijk grof gegokt.
Maar helaas bij niemand valt de koffer op het juiste nummer ;-|

2015-05-04 13.49.00

De volle maan begeleidt onze eerste ‘night shoot’. En het is net alsof Venetië één groot decor is, om elke hoek is er wel een mooi shot te vinden. En die was, die is vast speciaal voor ons opgehangen…

00

‘Het is helemaal niet nodig om naar bijzondere dingen te kijken, het zijn de gewone dingen die interessant zijn. Alles heeft zijn schoonheid als je er maar met een beetje liefde naar kijkt’. We zijn in herman de vries zijn Venetiaanse tuin beland waar Lucas het niet alleen over zijn werk, de Biënnale en de schoonheid van de natuur heeft, maar ook vragen over de dood niet schuwt.

2015-05-05 11.02.55

Door die tuin liep in een straf tempo een behoorlijk agressieve schildpad rond die maar in mijn schoenen bleef bijten. Met gevaar voor eigen leven heb ik hem toch een bijrol gegeven.

TURRTLE

In het Nederlands paviljoen, dat gebouwd is door Rietveld, spreekt Lucas de curatoren Colin Huizing en Cees de Boer over de tentoonstelling ‘to be all ways to be’.

Als je de tentoonstelling binnenkomt worden alle zintuigen geprikkeld. Duizenden rozenknopjes in een cirkel verspreiden een zoetige geur.

Schermafbeelding 2015-05-23 om 14.37.49

Zelf vind ik het werk ‘aarduitwrijvingen‘ het meest fascinerend. Van over de hele wereld heeft de vries aarde verzameld en elke ‘soort’ uitgewreven op een vel, waardoor er een pallet ontstaat. Verrassend en prachtig. Dit is overigens maar een heel klein deel van zijn volledige collectie aardsoorten. 

2015-05-05 15.11.48-1

De vries heeft ook een eiland tot kunstwerk gebombardeerd, Lazzaretto Vecchio.
Een voormalig pest-eiland en je kunt er met de boot heen. Overal zijn de in marmer gebeitelde woorden en uitspraken van herman te vinden. Het is echt een waanzinnige plek om rond te dwalen, weg van de Venetiaanse hectiek tussen de door natuur overwoekerde ruïnes en de treurige geschiedenis van dit quarantaine eiland waar duizenden ‘pest-slachtoffers’ de dood vonden.

Schermafbeelding 2015-05-23 om 21.32.11
Het persuitje zelf had trouwens meer iets van een schoolreisje, mede door de magere performance waarbij 3 vrouwen in zwarte jurken even op schelpen bliezen. Tja…

2015-05-05 18.14.50

Mangiare!
Italiaans eten is best lekker maar die tóetjes…..!
We hebben daarom besloten elke avond iemands verjaardag te vieren,
geluidsvrouw Susanne Helmer is als eerste aan de beurt!

2015-05-05 22.14.15

Van over de hele wereld lopen er cameraploegen rond waarbij er steeds wordt gekeken naar elkaars formaat camera, heel bizar… Maar gelukkig hebben wij een grote ;-P

2015-05-04 19.43.59

Aan Minister Jet Bussemaker (OCW) de eer om het paviljoen officieel te openen.
Het is leuk om de vries, die inmiddels 83 jaar oud is, zo te zien genieten van zijn finest hour. Bovendien is het hoopgevend, ik ben immers pas over 30 jaar 83.
Dat plaats alles zo heerlijk in perspectief. Er is nog tijd genoeg….

2015-05-06 14.05.00

Een afterparty-selfie met Rick en Susanne.

2015-05-07 23.05.27

Het feest werd trouwens gehouden op Lazzaretto Vecchio.
Toch een beetje raar idee om feest te vieren op meer dan 1500 skeletten….
Al smaakte de wijn er eerlijk gezegd niet minder om.

Schermafbeelding 2015-05-23 om 14.43.17

Venetië noemen ze de ‘Bruid van de zee’ Maar deze week was niet de zee maar herman de vries in mijn ogen even de Bruidegom van Venetië.

Schermafbeelding 2015-05-23 om 16.26.50

It’s a wrap!
Koffer inpakken en op naar de …

2015-05-05 20.24.14

Montage. Met mijn goede vriend en top editor Finbarr Wilbrink.

2015-05-11 19.30.14

Tijdens de montage ben ik altijd aan het ‘droedelen’ omdat ik mij dan simpelweg beter kan concentreren.

IMG_6424

Benieuwd geworden naar de uitzending?
Kunstuur in Venetië wordt uitgezonden op 17 mei om 18.40 uur  op NPO 2.
Gemist? Gelukkig is er altijd Uitzending Gemist: KLIK

Ciao

Dit is niet zomaar afval, hier ligt een leven…

IMG_8614

Ik had er eigenlijk nooit meer aan gedacht. Maar opeens drong het beeld zich in alle hevigheid weer op. Die twee vuilniszakken die ik opengescheurd op de grond zag liggen, achter een groot kraakpand midden jaren ’80. Ik zie het zo weer voor me alsof het gisteren was.

Studieboeken, tijdschriften, een verwassen knuffel, een blikje, een medaile, brieven, een trui, een stripboek, een pasfoto in een lijstje waar het glas uit was en van die spullen die altijd op een fruitschaal eindigen omdat je nooit weet wat je er mee moet maar het ook niet weg kunt gooien. En een kleurenfoto, zo’n verplichte blije schoolfoto van een blonde jongen met sproeten en een voorzichtig gezicht.
Dit was niet zomaar afval, hier lag een leven van iemand die zelf had besloten er uit te stappen.

De zakken waren opengereten. Mensen hadden als gieren de bruikbare, kostbare spullen er uitgeroofd en de persoonlijke zaken achter gelaten als waardeloos afval.
Een intens verdrietig en eenzaam beeld. Past een leven gewoon in twee vuilniszakken?
Het heeft me toen weken bezig gehouden. Maar zoals dat gaat met nare beelden was het inmiddels ver achter in mijn geheugen geraakt. Totdat ik de foto-tentoonstelling van Huis Marseille bezocht.

Dat beeld en dat zelfde gevoel drongen zich onmiddellijk aan mij op toen ik de foto’s van fotograaf Eddo Hartmann bekeek. Zijn serie ‘Hier woont mijn huis’ is een stomp in je maag. De meest waanzinnige interieuren van een statig grachtenpand. De tijd lijkt er te hebben stilgestaan en de schoonheid staat in enorm contrast met het verwrongen leven dat zich daar moet hebben afgespeeld. Beelden laten zich hier moeilijk in woorden vatten.

Ook hier hebben mensen, in dit geval curatoren, de waardevolle spullen weggehaald en wat overblijft is dat hele persoonlijke, genadeloos en systematisch vast gelegd door de fotograaf. Die ooit dat zelfde huis als kind is ontvlucht met zijn moeder en broer. De foto’s zijn voor hem een confrontatie met zijn gewelddadige jeugd wat de foto’s nog meer wrangheid en diepte geeft. Maar ook zonder die informatie spreken de beelden helemaal voor zichzelf. Zijn eigen kindertekening vind hij na 21 jaar terug op de muur van zijn oude kamer. Bizar.

IMG_8612

Maar niet alleen de foto’s van Eddo zijn de moeite waard, een verdieping verder laten de foto’s van Elspeth Diederix je opnieuw naar de schoonheid van iets alledaags kijken. Wat dan toch ook weer als een raar contrast voelt als ik deze foto-series zo na elkaar bekijk. De schoonheid van een petfles staat hier tegenover de schoonheid van de vuilheid, de eenzaamheid en het verdriet. Enfin het bleef nog lang onrustig in mijn hoofd….

IMG_8621

En dat is toch precies wat je wilt dat gebeurt als je naar kunst kijkt. Ik wil maar zeggen, het is fijn onderduiken en mijmeren in Huis Marseille.
Gaat dat zien: huismarseille.nl

Glasgow’s Finest

IMG_7105

Soms is het moeilijkste van regisseren loslaten.
Wanneer grijp je in en wanneer laat je het gaan…..
Regisseren impliceert nl dat je het stuurt.
Vandaag was ik blij dat ik durfde los te laten.
We draaiden een interview met de schilder Peter Howson.

Hij was duidelijk heel nerveus. En als wij als ArtMen crew binnen komen dan komt er ook wat binnen. Niet alleen zijn we met z’n zessen, wat al pittig is, maar soms lijken we ook een stel hongerige wolven. Respectvol maar gretig en als kunstenaar sta je er dan toch alleen voor.

Hij was voor alles in, ik moest het maar zeggen. Maar ik kreeg al snel het gevoel dat ie het liefst aan het werk wilde. Wat uniek is, want de meeste kunstenaars willen alles behalve dat je over hun schouders mee kijkt naar hoe ze het doen.

Het eerste deel van het interview kijken we Peter dan ook op z’n rug. Hij praat eigenlijk via zijn schilderij met Jasper en David. En intussen brengt hij leven in een portret waar hij mee bezig is. Ik merk dat de jongens ook worstelen met de setting. Iemand bevragen zonder dat je hem aankijkt, heeft iets ongemakkelijks en is moeilijk omdat je natuurlijk contact wil maken en dat doe je toch doorgaans door iemand aan te kijken.
IMG_7113
Maar het geduld en vertrouwen worden beloond. Na een minuut of 15 draait Peter zich om. Durft hij en het gesprek dat volgt is mooi en intens. Peter Dowson is iemand die alle zwarte kanten van het leven in de ogen heeft gekeken en hij vertelt daar heel open en ontwapenend over.

Zo’n gesprek dat je het liefst  integraal zou willen uitzenden. Gaat nog een worsteling worden in de montage.

Het schilderen houdt hem eigenlijk op het rechte pad. En als je naar zijn schilderijen kijkt zie je ook welke demonen hij heeft te bevechten. Heftig werk.

Wat is mooier dan een programma te maken waarbij je kunt doordringen tot de kern van iemands kunstenaarsschap. Noodzaak is vaak de drijfveer, maar het is niet iedereen gegeven het zo te verwoorden.

Kijken dus vanaf half september ArtMen!

NL 2 om 19.20 uur
15 sep Brussel
22 sep Istanbul
29 sep Glasgow
06 okt Kopenhagen